Dizygoteka

Dizygoteka najwytworniejsza
Dizygoteka najwytworniejsza

Dizygoteka to niezwykle smukła, eteryczna roślina o egzotycznym pochodzeniu. Charakterystyczny wygląd zjednał jej sympatyków na całym świecie. Zwiewne liście o niepowtarzalnym kształcie sprawiają, że roślina prezentuje się lekko i tak, jak sugeruje jej nazwa – niezwykle elegancko. Nie należy do zbyt łatwych w uprawie, jednak warto poświęcić nieco czasu i zapewnić jej odpowiednie warunki, by móc cieszyć się jej oryginalną urodą.

Nazwa

Rośliny znane jako dizygoteki należą do rodziny araliowatych (Araliaceae). Najbardziej znana z nich funkcjonuje w Polsce pod dwiema nazwami łacińskimi i polskimi. Jest to Dizygotheca elegantissima czyli dizygoteka wytworna (albo najwytworniejsza) znana także jako Schefflera elegantissima  czyli szeflera najwytworniejsza. Warto podkreślić , że to właśnie druga z podanych nazw jest obecnie uważana za bardziej prawidłową i oficjalną. Wynika to z faktu, iż gatunek o którym mowa, jest według najnowszych klasyfikacji zaliczany do rodzaju Schefflera. Łacińska nazwa rodzajowa wzięła się od nazwiska niemieckiego botanika  Jacoba Christiana Schefflera – żyjącego w XIX wieku w Gdańsku. Inne naukowe nazwy tego gatunku funkcjonujące na świecie to : Dizygotheca laciniata, Aralia elegantissima czy Plerandra elegantissima. Popularnymi nazwami zwyczajowymi są : fałszywa aralia, aralia palczasta lub aralia pajęcza. Rodzaj Schefflera skupia ponad 700 gatunków roślin, ale w uprawie doniczkowej spotyka się zaledwie trzy z nich: szeflerę parasolowatą, szeflerę drzewkowatą oraz  szeflerę najwytworniejszą.

Występowanie

Schefflera elegantissima pochodzi z lasów deszczowych rosnących na Nowej Kaledonii, i tam także są zlokalizowane jej jedyne naturalne stanowiska. Nowa Kaledonia jest wyspą położoną w zachodniej części Oceanu Spokojnego, oddaloną około 1400 km na wschód od Australii. Jako typowa roślina tropikalna, dizygoteka potrzebuje dość wysokich temperatur (nie toleruje spadku temperatury poniżej 10 °C) oraz podwyższonej wilgotności powietrza. Obecnie jest znana w hodowli praktycznie na całym świecie. W rejonach o klimacie tropikalnym jest możliwa jej uprawa w gruncie, natomiast w klimacie umiarkowanym można ją spotkać jako (znacznie mniejszych rozmiarów) ozdobną roślinę doniczkową.

Opis

W naturze szeflera najwytworniejsza ma formę wiecznie zielonego krzewu lub niskiego drzewa i osiąga 5 – 7 m wysokości.  Zazwyczaj wytwarza pojedynczy, sztywny pęd, który w okresie późniejszym zaczyna się rozgałęziać. Jej cechą charakterystyczną są dłoniaste liście, złożone z 7-11 pojedynczych, delikatnych listków o długości 8-15 cm i szerokości 1 cm. Odznaczają się one wyraźnie zębatymi krawędziami. Centralna łodyga i ogonki liściowe są białe lub kremowe i delikatnie nakrapiane. U dorosłych egzemplarzy liście są znacznie szersze. U dziko rosnących roślin mają barwę ciemnozieloną do prawie czarnej z jasnozielonym nerwem środkowym. W przypadku dostępnych w sprzedaży odmian spotyka się także liście przebarwiające się na ciemną czerwień oraz mające kremowe obrzeża, czy bordowe żyłkowanie. Na końcach pędów dizygoteka wykształca drobne i niepozorne, żółto-zielone kwiaty zebrane w sporych baldaszkach. Po zapyleniu powstają kuliste, czarne owoce. W przypadku roślin domowych kwiaty i owoce pojawiają się niezwykle rzadko. W uprawie Schefflera elegantissima dorasta maksymalnie do około 2 m wysokości i 50 cm szerokości.

Dizygoteka najwytworniejsza
Dizygoteka najwytworniejsza – młoda roślina w doniczce

Zastosowanie

Schefflera elegantissima znajduje zastosowanie praktycznie tylko i wyłącznie jako roślina ozdobna. W Polsce bardziej znana przed laty, obecnie na nowo przeżywa renesans swej popularności razem z dwoma innymi, spokrewnionymi z nią gatunkami : szeflerą parasolowatą, zwaną też ostrolistną (Schefflera actinophylla) i szeflerą drzewkowatą lub drzewiastą (Schefflera arboricola). W sprzedaży można spotkać liczne odmiany tych gatunków, cechujące się zróżnicowanym kształtem, wielkością i zabarwieniem liści.

Kilka słów na temat pielęgnacji dizygoteki w uprawie doniczkowej :

– najkorzystniejsze jest niezbyt nasłonecznione miejsce. Należy uważać, by nie narażać dizygoteki (zwłaszcza długotrwale) na bezpośrednie działanie światła słonecznego

– temperatura powinna wynosić minimum 15°C (także podczas spoczynku)

– roślinie trzeba zapewnić wysoką wilgotność powietrza, np. poprzez częste zraszanie lub ustawienie doniczki na tacy lub podstawce wypełnionej żwirkiem i wodą

– podlewanie nie powinno być zbyt obfite, a raczej dość oszczędne (zwłaszcza w okresie spoczynku)

– rozwój dizygoteki jest powolny, dlatego wystarczy ją przesadzić raz na dwa lata, pamiętając by nie przenosić rośliny do zbyt dużej doniczki

– w okresie aktywnego wzrostu wskazane jest zasilanie nawozem płynnym co dwa tygodnie

– szeflera wytworna dobrze się czuje w towarzystwie innych roślin, których bliskość pomaga stworzyć i utrzymać odpowiedni mikroklimat

Ciekawostki 

Kolor liści dizygoteki może być bardzo różny w zależności od odmiany : czerwonawy, miedziany, ciemnozielony lub prawie czarny. Wpływ na to ma także dostęp do światła. Czym jaśniejsze światło, tym ciemniejsze zabarwienie dojrzałych liści. W uprawie doniczkowej roślina zwykle nie rozgałęzia się, a mimo to może osiągać spore rozmiary. Aby uzyskać efekt drzewka w doniczce, warto posadzić kilka okazów razem;  a dzięki delikatnej, ażurowej strukturze liści rośliny nie będą sobie wzajemnie broniły dostępu do światła.

Zaprzyjaźniony blog: Amarantowe strategie i modele e-biznesu w Tbilisi

Treści zawarte w serwisie roslinariusz.pl mają wyłącznie charakter informacyjny i nie mogą służyć za źródło wiedzy medycznej czy zastępować konsultacji medycznej. Redakcja odradza wykorzystywanie informacji zawartych w serwisie roslinariusz.pl w celach medycznych i nie bierze odpowiedzialności wynikającej z zastosowania tych informacji w jakimkolwiek celu.